زعفران چیست؟

زعفران ، گیاهی است چند ساله که دارای پیاز می باشد، این پیاز دارای پوسته های قهوه ای رنگ است. این گیاه در جنوب غربی آسیا ، جنوب اسپانیا و جنوب اروپا روییده می شود. تکثیر زعفران منحصرا توسط غده زیر زمینی بنه ( کورم ) یا همان پیاز زعفران انجام می شود.این گیاه دارای ساقه و شش گلبرگ بنفش رنگ و به طور معمول 3 رشته ( بیش از سه رشته هم گاها وجود دارد) کلاله قرمز رنگ می باشد که به آن ریشه زعفران می گویند. قسمت مورد استفاده گیاه زعفران کلاله نارنجی رنگ گل آن می باشد. کلاله زعفران حاوی چربی، املاح معدنی و موسیلاژ است.کروکوس ساتیووس، که معمولا به عنوان زعفران شناخته شده‌است، مواد خام یکی از ادویه‌جات بسیار گران قیمت در جهان است، و قرن‌ها است که توسط انسان استفاده می‌شود. شفادهندگان مصر آن را را برای درمان بیماری‌های دستگاه گوارش استفاده می‌کردند؛ همچنین در زمان روم باستان، این گیاه به منظور التیام زخم و تسکین مشکلات دستگاه تنفسی فوقانی استفاده می‌شد.امروزه، زعفران به عنوان یک عامل ضد التهابی و ضد سرطان استفاده می‌شود، همچنین تاثیر آن در درمان نقص‌های شناختی بررسی شده‌است. استفاده‌های دیگر زعفران در طب سنتی عبارت است از:سقط جنین و همین‌طور درمان اسپاسم، تب،سرماخوردگی، برونشیت و بی‌خوابی. در طب سنتی و طب آیورودا، از این گیاه به عنوان یک خلط‌ آور و ضد سرفه (اکسپکتورانت)، آرام بخش، ضد آسم، آداپتوژن (سازش‌زا) یا قاعدگی‌آور (دارو یا هر چیزی که برای تسریع یا تشدید خون‌روش در قاعدگی به کار می‌رود) استفاده می‌شود و در طول قرن ۱۶ تا ۱۹ برای تهیه‌ی ترکیبات مختلف دارویی جهت تسکین درد استفاده می‌شد.

اسانس زعفران چیست؟

عطر و بوی زعفران به علت وجود اسانس بی رنگ تروپن دار و يك تركيب اكسيژن دار و همراه با سينئول به نام سافرانال می باشد. طعم زعفران مربوط به هيتروزيد تلخ پيكروكروسين است. رنگين بودن زعفران مربوط به وجود ماده ای به نام كروسين در آن می باشد.

انواع زعفران

زعفران سوپرنگین

این نوع زعفران علاوه بر اینکه سه شاخه کلاله از هم جدا و بدون هیچگونه ریشه(خامه) اضافی می باشد، دارای دو خصوصیت دیگر نیز می باشد:

1- جنس زعفران باید درشت باشد.

2- اینکه بصورت راست وبدون خم خوردگی، خشک شده باشد و دارای فرخوردگی نباشد.

ویژگی های سوپرنگین :
1- تیره نباشد.
2- تکه های به هم چسبیده نداشته باشد.
3- سه شاخه کلاله از هم کاملا جدا باشد.
4- انتهای کلاله ها، سفید نباشد.
5- جنس کلاله درشت باشد.
6- بصورت راست و بدون فرخوردگی خشک شده باشد.

زعفران نگین

این نوع زعفران باید بدون هیچ دم و سفیدی باشد و سه شاخه (کلاله) از هم جدا باشد و دارای فرخوردگی نباشد.

ویژگیهای زعفران نگین:

1- خوش رنگ باشد.

2- تکه های به هم چسبیده نداشته باشد.

3- سه شاخه کلاله از هم جدا باشد.

4- انتهای کلاله ها سفید نباشد.

5- دارای فرخوردگی نباشد.

زعفران سرگل

این نوع زعفران محصول الک کردن وپاک کردن پوشال ویا دسته به روش خاصی است که طی آن فقط و فقط کلاله زعفران دیده می شود. ولی چونکه در طول تبدیل پوشال قلمدار و یادسته به سرگل امکان شکستن کلاله وجود دارد لذا این نوع جنس مقداری ریز وریخته است و نسبت وزن به حجم اش نسبت به انواع دیگر زعفران زیاد تر است.

ویژگیهای زعفران  سرگل :

1- خوش رنگ باشد.

2- به هم چسبیده نباشد.

3- کلاله ها کاملا از هم جدا است.

4- کلاله بدون ذره ای سفیدی وکاملا قرمز باشد.

زعفران پوشال

زعفران پوشال در واقع بخش کلاله قرمز رنگ رشته زعفران به همراه ۱ تا ۳ میلیمتر از بخش خامه زرد رنگ می‌باشد. از آنجا که نسبت به زعفران دسته، مقدار نسبی کلاله بیشتر می‌باشد قدرت رنگ دهی آن نیز بیشتر است. برخی از افراد به دلیل وصل بودن  کلاله به خامه و کاهش احتمال تقلب در زعفران ، این نوع زعفران را ترجیح میدهند، چون احتمال تقلب در آن بسیار کم است.

ویژگیهای زعفران  پوشال :

1- خوش رنگ باشد.

2- تکه های به هم چسبیده نداشته باشد.

3- انتهای کلاله سفیدی دارد.

4- جنس زعفران درشت باشد

5- راست خشک شده باشد و دارای فرخوردگی نباشد.

6- جنس کلاف و به هم پیوسته باشد.